Lichttoren in Eindhoven

Bezienswaardigheid in Eindhoven

De Lichttoren, het bedrijfsgebouw van Philips op de hoek van de Mathildelaan en de Emmasingel in Eindhoven werd in functionalistische stijl ontworpen door het architectenbureau van Dirk Roosenburg. Hij werkte voor dit gebouw samen met Lou Scheffer. Het kantoorgebouw met de Lichttoren werd in delen tussen 1909 en 1921 gerealiseerd.

Dirk Roosenburg

Dirk Roosenburg (1887-1962) was een van de invloedrijkste Nederlandse architecten van de twintigste eeuw. Hij staat bekend als huisarchitect van de bedrijven KLM, Philips en Stork. Bovendien werkte hij aan grote waterstaatkundige projecten zoals de Stevin en Lorentzsluizen in de Afsluitdijk. Het oeuvre van Dirk Roosenburg vormt een schakel tussen de Haagse School, Hendrik Petrus Berlage en de vroege functionalistische architectuur. Hij werd sterk beïnvloed door de Amerikaanse architect Frank Lloyd Wright.

Betonskelet

De Lichttoren in Eindhoven werd in 1921 voltooid naar een ontwerp van de architecten Dirk Roosenburg en Lou Scheffer (1887-1974). Zij werkten samen onder de naam TABROS. Het ontwerp is uitgevoerd in de functionalistische stijl met kubische expressionistische details. Kenmerkend zijn de witgeverfde betonnen gevels, het gewapend betonskelet en de grote raampartijen die zorgden voor maximaal daglicht in de fabriek. De constructie van het bedrijfsgebouw bestaat uit een gewapend betonskelet. Ook de witgeverfde gevels werden uitgevoerd in beton. De liftschachten steken iets boven de dakrand uit.

Duurproeven

Bovenin het gebouw werden duurproeven voor de lampenfabriek van Philips uitgevoerd. Tot ver in de omtrek waren de verlichte ramen te zien. Hierdoor kreeg het pand al snel de bijnaam Lichttoren. Bij deze Lichttoren bouwde men de bedrijfsgebouwen waar de lampen geproduceerd werden. De gloeilamp was letterlijk het startpunt en de motor van de groei van Philips. Zonder de gloeilamp was Philips nooit uitgegroeid tot een wereldconcern. Het product bepaalde de eerste vijfentwintig jaar vrijwel alles: de fabriek, de technologie, de organisatie, de internationale expansie en zelfs de bedrijfscultuur. Waar veel concurrenten slechte lampen maakten, koos Philips voor een wetenschappelijke benadering, met kwaliteitscontrole en gestandaardiseerde productie. Dit maakte Philips lampen betrouwbaarder en goedkoper. De winst uit de lampenproductie maakte het mogelijk om radio's en later ook andere huishoudelijke apparaten en medische apparatuur te fabriceren.

Amsterdam

Later kwam het hoofdkantoor in de Lichttoren. Philips groeide uit tot een multinational die met veel productsoorten op veel markten actief was. Aan het einde van de twintigste eeuw kwam de kentering. Op 25 oktober 1990 lanceerde de toenmalige president-directeur Jan Timmer (1933) de roemruchte Operatie Centurion. Hij deed dit toen het bedrijf in een diepe financiële crisis verkeerden en volgens Timmer op de rand van een faillissement balanceerde. De operatie leidde wereldwijd tot het ontslag van ongeveer vijftigduizend medewerkers. Zijn opvolger Cor Boonstra (1938-2025) zette de ingeslagen weg van verandering later voort. Philips stopte met het produceren van een groot aantal producten; veel bedrijven werden verzelfstandigd, zoals muziekuitgeverij Polygram, chipmachinefabrikant ASML en chipfabrikant NXP. In 2014 kondigde Philips ook aan afscheid te nemen van de lichtdivisie. Het bedrijf verhuisde het hoofdkantoor naar Amsterdam en ging zich richten op gezondheid.

Research bij Philips

In 1914 richtte Philips een laboratorium op. Deze proeftuin groeide als Natlab uit tot een belangrijk industrieel researchcentrum.
Research bij Philips

PS

Wie leest weet meer en begrijpt beter. In onze gewaardeerde nieuwsbrief staan veel tips en wetenswaardigheden over de geschiedenis en de cultuur van Nederland waar u echt iets aan heeft. Lees Door de Nederlandse Geschiedenis als u meer wilt weten over de geschiedenis van Nederland.

Ontvang elke werkdag gratis geschiedenis per e-mail

Geschiedenis Nederland

Geschiedenis Nederland
Eindhoven

Leven in de delta is een aantrekkelijke geschiedenisbundel en een reis door de tijd en door Nederland. U ziet Nederland door de ogen van een liefhebber van geschiedenis: beleef het verleden van ons land aan de hand van opzienbarende feiten en mooie verhalen.
Leven in de delta


Lees over de belangrijke episodes uit onze vaderlandse geschiedenis.

'Door de Nederlandse geschiedenis' is een bundeling van de beste artikelen van Ruud van Capelleveen over de geschiedenis van Nederland.
Door de Nederlandse geschiedenis

Betrouwbare informatie kost veel tijd en geld, maar dankzij onze populaire producten heeft u op onze website toch gratis toegang.