Charles Darwin (1809-1882)
Tekst: Ruud van Capelleveen
Auteur van Groot-Brittannië: Geschiedenis en wetenswaardigheden en Kastelen in Groot-Brittannië
Auteur van Groot-Brittannië: Geschiedenis en wetenswaardigheden en Kastelen in Groot-Brittannië
Bedenker evolutietheorie

George Richmond: Charles Darwin in 1840 (detail)
De Britse wetenschapper Charles Darwin zorgde in de negentiende eeuw voor een revolutie binnen de wetenschap. Zijn evolutietheorie vormt met de erfelijkheidsleer van Gregor Mendel de basis voor alle biologische kennis. Darwin gaf met zijn evolutietheorie een verklaring voor de ontwikkeling van het leven en voor de verscheidenheid aan soorten op Aarde.God
Charles Darwin werd op 12 februari 1809 geboren in Shrewsbury, een plaatsje in het graafschap Shropshire, vlakbij de grens met Wales. Darwin was een gelovig man. Hij groeide op in een tijd waarin religie en wetenschap verenigd waren. Dankzij zijn ontdekkingen ging hij later twijfelen over veel ideeën uit de Bijbel. Uit zijn autobiografie blijkt dat Darwin een lange weg aflegde van jonge gelovige via twijfelaar tot agnost. Hij dacht dat er geen God was, maar begreep dat dit niet wetenschappelijk onderbouwd kon worden. Charles Darwin studeerde eerst medicijnen in Edinburgh. Nadat hij een operatie had bijgewoond koos hij voor een studie religie in Cambridge.Cambridge
Darwin kwam in Cambridge in aanraking met de botanicus John Stevens Henslow. Hij besloot voortaan diens colleges in natuurlijke historie te volgen. Darwin werd de favoriete student van Henslow. Darwin deed in januari 1831 examen: hij muntte uit in wiskunde, natuurkunde en theologie. Op aanraden van John Stevens Henslow liet Darwin zich in 1831 niet onmiddellijk tot priester wijden. Hij bleef tot juni in Cambridge. De geoloog Adam Sedgwick was zeer te spreken over Darwin en nam hem als assistent mee naar Wales om daar de gesteentelagen in kaart te brengen. Toen hij terugkwam in Cambridge vond hij een brief van Henslow die hem attendeerde op de reis die Robert FitzRoy met de HMS Beagle zou maken.Beagle

Conrad Martens: De Beagle bij Vuurland (detail)
De Beagle verliet op 27 december 1831 de Engelse haven Devonport. De route voerde eerst over de Atlantische Oceaan naar Kaapverdië en toen verder naar Zuid-Amerika. De reis zou uiteindelijk vijf jaar duren. Hierbij maakte Charles Darwin een reis om de wereld. Tijdens zijn reis verzamelde hij fossielen, mineralen, planten en dieren. Op 2 oktober 1836 liep de Beagle de haven van Falmouth binnen. Darwin had tijdens zijn wereldreis veel ideeën opgedaan die hem nog jaren zouden bezighouden. Na zijn reis met de Beagle verliet Darwin zijn vaderland nooit meer. Hij bracht zijn leven later vooral achter zijn bureau door. Het buitenleven bleef beperkt door een ritje op zijn paard en een dagelijkse wandeling bij zijn huis. Deze ommekeer was te wijten aan een raadselachtige ziekte, die hem vele jaren plaagde. De symptomen waren duizeligheid, ademnood, hartkloppingen, angstaanvallen, uitslag en een opgeblazen gevoel.Grondige wetenschapper
Charles Darwin stond bekend als een schrandere en grondige wetenschapper. Na de reis met de Beagle werd Darwin al snel opgenomen in de wetenschappelijke kringen in Cambridge. Zijn collecties werden bestudeerd door de beste Britse wetenschappers en hij werd regelmatig uitgenodigd om over zijn ontdekkingen te vertellen. Net als enkele voorgangers wist hij dat de dieren en de mens door de tijd langzaam veranderd waren. Het scheppingsverhaal uit de Bijbel kon daarom niet langer als waarheid beschouwd worden. Darwin ontdekte dit in een tijd waarin veel op losse schroeven kwam te staan. De bloei van de natuurwetenschap in de achttiende eeuw leidde tot veel nieuwe kennis die niet te rijmen viel met de visie van een God die zesduizend jaar eerder alles schiep wat er op aarde was.Reisverslag
In 1839 verscheen het 'Journal of resources into the geology and natural history of the various countries visited by H.M.S. Beagle'. Dit was het eerste belangrijke werk van Charles Darwin. Het boek was een verslag van zijn reis (1831-1836) aan boord van de H.M.S. Beagle. Het toont enige bevindingen die uiteindelijk leiden tot de evolutietheorie. Met 'The voyage of the Beagle' (De reis met de Beagle) werd Charles Darwin ook buiten de wetenschappelijke wereld bekend. De negentiende eeuw was de eeuw met de grote ontdekkingsreizen en veel gewone mensen kregen belangstelling voor de verslagen van ontdekkingsreizigers. Charles Darwin mocht in 1839 toetreden tot de Royal Society, de meest prestigieuze academie van wetenschap.Huwelijk
Charles Darwin trad in het huwelijk met Emma Wedgwood, een nicht die hij al zijn hele leven kende. Het echtpaar betrok in 1842 een groot huis op het platteland. In dit huis in Downe, een dorpje in Kent ten zuiden van Londen, woonde Charles met Emma en hun tien kinderen van wie een aantal al jong stierven.Evolutietheorie
Darwin schreef twintig jaar aan het boek dat een revolutie in de biologie zou ontketenen. Er bestaan veel mythen over Darwin. Zo zou hij op de Galapagoseilanden ineens tot het inzicht zijn gekomen dat dieren door evolutie zouden kunnen veranderen als ze zich aanpassen aan nieuwe leefomstandigheden. Charles Darwin kwam pas na jarenlang denken tot een theorie die verklaarde hoe dieren en planten ontstonden en zich ontwikkelden.Alfred Wallace
Charles Darwin zou zijn evolutietheorie niet zelf hebben bedacht, maar gepikt hebben van de Britse bioloog en socialistische idealist Alfred Wallace. Terwijl Darwin werkte aan zijn theorie, schreef Wallace het essay 'On the tendency of varieties to depart indefinitely from the original type'. Wallace stuurde een exemplaar van zijn studie naar Charles Darwin, die tot een soortgelijke ontdekking was gekomen. Beide mannen publiceerden hun bevindingen en vestigden hiermee de evolutietheorie.Schoksgewijs
Het boek van Darwin, 'On the origin of species by means of natural selection, or the preservation of favoured races in the struggle for life', verscheen in 1859 bij John Murray in Londen. "De natuur maakt geen koprollen," schreef Charles Darwin in 'On the origin of species'. Hij dacht dat de natuur met kleine stappen en zeer langzaam voortschreed. De bioloog Thomas Henry Huxley, een vriend en aanhanger van Charles Darwin, dacht dat de evolutie schoksgewijs met grote stappen vooruitging. Later bleek dat beide wetenschappers gelijk hadden. Soms gaat de ontwikkeling traag en soms razendsnel, terwijl kleine genetische veranderingen enorme veranderingen in de anatomie van dieren kan veroorzaken.Schuldgevoel
Op latere leeftijd, in de war gebracht door foutieve informatie van natuurkundige kopstukken als William Thompson (Lord Kelvin), begon Darwin aan zijn theorie te knoeien en ten slotte huldigde hij ideeën die vrijwel lamarckistisch zijn en daarmee 180 graden verschillen van wat we gewoonlijk darwinisme noemen, schreef Dick Hillenius. Hij was conservator reptielen en amfibieën aan het Zoölogisch Museum van de Universiteit van Amsterdam. Hillenius schreef veel over de evolutietheorie van Darwin. "Geen bioloog zal tegenwoordig meer over die dwalingen spreken, maar Darwin zelf had aan het einde van zijn leven misschien wel een overheersend gevoel van mislukt te zijn, als hij al niet werd opgevreten door schuldgevoel ten opzichte van Wallace."Darwin in 1881

John Collier: Darwin in 1881 (detail)
Overlijden
Charles Darwin overleed op 19 april 1882 in zijn huis in Downe. Hij wilde een rustplaats naast zijn geliefde Emma in Downe, maar hij kreeg een staatsbegrafenis. Zijn stoffelijk overschot werd naar Londen gebracht, waar het nu nog in de Westminster Abbey naast de natuurkundige Isaac Newton ligt. In Down House in Kent is tegenwoordig een museum gevestigd over Darwin en zijn wetenschappelijke werk.PS
Wie leest weet meer en begrijpt beter. In onze gewaardeerde nieuwsbrief schenken we regelmatig aandacht aan de geschiedenis en de indrukwekkende kastelen en landhuizen in Groot-Brittannië. Lees Groot-Brittannië: Geschiedenis en Wetenswaardigheden als u uw vakantie in Engeland wilt voorbereiden of meer wilt weten over de geschiedenis van dit interessante land.Ontvang elke werkdag gratis geschiedenis per e-mail
Meer Geschiedenisfeitjes
Geschiedenis EngelandLeestip
Een informatieve gratis nieuwsbrief over geschiedenis. Interessante verhalen over Historische Plaatsen, Kastelen, Royalty, Wetenschap, WO2, Kunst en Cultuur.
Al twintig jaar een begrip bij liefhebbers
van geschiedenis en cultuur.
Mis niets ...
Neem nu een abonnement op onze
Gratis Nieuwsbrief
van geschiedenis en cultuur.
Mis niets ...
Neem nu een abonnement op onze
Gratis Nieuwsbrief
Groot-Brittannië
'Groot-Brittannië: Geschiedenis en wetenswaardigheden' is een interessante uitgave geworden, die recht doet aan de vele facetten die zo kenmerkend zijn voor de Britse samenleving. Dit digitale boek brengt u in de stemming om ook zelf eens te gaan kijken en zal de lezers die Engeland al bezocht hebben toch nog verrassen met diepere inzichten. De vele afbeeldingen maken het lezen tot een groot feest: u ziet waar het over gaat.Groot-Brittannië
Engelse koningen en koninginnen
Met deze uitgave over het Britse vorstenhuis komt u veel te weten: niet alleen over het wel en wee van alle Engelse koningen en koninginnen, maar ook over de tijd waarin zij leefden, de machtsstrijd waarin de koningen verwikkeld raakten en de oorlogen die zij voerden.Lees de belangrijkste feiten over alle Britse koningen en koninginnen vanaf Willem de Veroveraar.
Engelse koningen en koninginnen
Betrouwbare informatie kost veel tijd en geld, maar dankzij onze populaire producten heeft u op onze website toch gratis toegang.


