Heemstede

Plaats in Noord-Holland

Heemstede ligt in Noord-Holland op een strandwal ten zuiden van Haarlem. Hier woonden al 3.000 jaar voor het begin van onze jaartelling mensen. Vondsten uit de Vlaardingencultuur bewijzen dit. Men vond gereedschappen die werden gebruikt voor de landbouw, jacht en visserij.

Vlaardingencultuur

Heemstede ligt op een strandwal. De streek werd al bewoond in de prehistorie. De eerste mensen in deze streek vestigden zich op de plaats waar nu het Atheneum College Hageveld staat. De mensen die toen in deze streek woonden leefden vooral van de jacht en visserij. Daarnaast deed men wat aan landbouw. De sporen die zij hier achterlieten behoren tot de Vlaardingencultuur.

Geschiedenis

In de geschiedenis komen we Heemstede pas tegen toen graaf Floris V rond 1284 Berkenrode en het gebied daar omheen beleende. In 1304 zou de Slag bij Manpad hebben plaatsgevonden, maar door veel historici wordt deze geschiedenis een legende genoemd. In 1573 tijdens de Tachtigjarige Oorlog vond er wel een Slag bij het Manpad plaats. Er sneuvelden toen vijftienhonderd Spanjaarden en Haarlemmers.

Lustoorden

In de zeventiende en achttiende eeuw groeide Heemstede uit tot een villadorp, waar Amsterdammers lustoorden vestigden. "Al bestaan er nu nog maar enkele van hun buitengoederen, het dorp heeft er z'n lommerrijke dreven en het fraaie wandelpark Groenendaal aan overgehouden," schreef Noortje de Roy van Zuydewijn.

Adriaan Pauw

Raadpensionaris Adriaan Pauw (1583-1653) speelde een belangrijke rol in deze ontwikkeling. Hij liet de Heerlijkheid Heemstede verbouwen en bouwde Pons Pacis-brug ter gelegenheid van de Vrede van Münster. Andere buitenplaatsen die nog geheel of gedeeltelijk resteren zijn: Oud-Berkenroede, Heerlijkheid Berkenrode, Bosbeek, Hartekamp, Ipenrode, Huis te Manpad, Meer en Bosch en Kennemeroord. Groenendaal kreeg bekendheid door de Floratentoonstelling.

Arnoldus Johannes Eymer

De in Amsterdam geboren kunstenaar Arnoldus Johannes Eymer (1803-1863) vestigde zich na een studiereis door Duitsland in Haarlem. Hij schilderde regelmatig in de omgeving van Heemstede.

Bestuur

Heemstede ligt ten zuiden van Haarlem en oostelijk van Zandvoort in Noord-Holland. Heemstede is een zelfstandige gemeente met ongeveer 27.000 inwoners.

Heerlijkheid Berkenrode

De heerlijkheid Berkenrode in Heemstede werd in 1284 door graaf Floris V van Holland beleend aan Jan van Haerlem. Een deel van het slot werd in 1573 tijdens het Beleg van Haarlem verwoest.
Heerlijkheid Berkenrode

Huis Berkenrode

Huis Berkenrode, het huis aan de Herenweg 133 in Heemstede, behoorde bij het landgoed van de historische buitenplaats Berkenrode. Het werd tot 1956 ingericht als kantoor en atelier voor de vervaardiging van handgemaakte luxe handschoenen. Het markante pand werd in latere jaren verkocht.
Huis Berkenrode

Hartekamp

De buitenplaats Hartekamp staat in Heemstede in de provincie Noord-Holland. Op dit landgoed is sinds 1952 een instelling voor mensen met een verstandelijke beperking gevestigd. Hartekamp komt voort uit de zestiende-eeuwse boerenhofstede van de familie Van Berkenrode.
Hartekamp

Ipenrode

De gronden van de historische buitenplaats Ipenrode in Heemstede behoorden tot het einde van de middeleeuwen tot het bezit van de adellijke Haarlemse familie Van Berkenrode. Het landgoed werd opgedeeld en op Ipenrode bouwde men een hofstede.
Ipenrode

Kennemeroord

Van het eens zo prachtige landgoed Kennemeroord in Heemstede resteert nog de toegangspoort, een ijskelder, een theekoepel en een oranjerie. In een historische grenssteen staat een tekst gebeiteld: Het scheyt van de Duynen in Heemstede ende van 't Gasthuys binnen de stad Haerlem 1651.
Kennemeroord

Huis te Manpad

Het Huis te Manpad in Heemstede werd in 1558 voor het eerst genoemd. Het huidige huis stamt uit 1630 en werd gebouwd in opdracht van Pieter Cornelisz Heuts. De buitenplaats was later jarenlang eigendom van de familie Van Lennep.
Huis te Manpad

Oud-Berkenroede

De naam van de buitenplaats Oud-Berkenroede in Heemstede kent een merkwaardige geschiedenis. Een groot aantal kooplieden en regenten kocht bij Heemstede een landgoed. Zij wilden zich graag naar de middeleeuwse heerlijkheid Berkenrode vernoemen. Zo ook de Leidse regentenfamilie De la Court.
Oud-Berkenroede

Oude Kerk

De Oude Kerk aan de Achterweg in Heemstede werd in de zeventiende eeuw gebouwd in gotische stijl. Aan dit eenbeukige kerkje uit 1625 werd in 1652 een dwarsarm toegevoegd. Het daktorentje stamt uit 1759. Adriaan Pauw, de stichter van de kerk, ligt er in de grafkelder.
Oude Kerk in Heemstede

PS

Wie leest weet meer en begrijpt beter. In onze gewaardeerde nieuwsbrief staan veel tips en wetenswaardigheden over de geschiedenis en de cultuur van Nederland waar u echt iets aan heeft. Lees Door de Nederlandse Geschiedenis als u meer wilt weten over de geschiedenis van Nederland.

Ontvang elke werkdag gratis geschiedenis per e-mail

Geschiedenis Nederland

Geschiedenis Nederland
Noord-Holland

Leven in de delta is een aantrekkelijke geschiedenisbundel en een reis door de tijd en door Nederland. U ziet Nederland door de ogen van een liefhebber van geschiedenis: beleef het verleden van ons land aan de hand van opzienbarende feiten en mooie verhalen.
Leven in de delta


Lees over de belangrijke episodes uit onze vaderlandse geschiedenis.

'Door de Nederlandse geschiedenis' is een bundeling van de beste artikelen van Ruud van Capelleveen over de geschiedenis van Nederland.
Door de Nederlandse geschiedenis

Betrouwbare informatie kost veel tijd en geld, maar dankzij onze populaire producten heeft u op onze website toch gratis toegang.